De koshas: de vijf energielichamen

Yoga is zoveel meer dan alleen een workout, het is een levensstijl en filosofie. Wanneer je de oude geschriften en teksten induikt stuit je vanzelf op de ‘koshas’. Dit staat voor lagen en worden ook wel energielichamen genoemd. In de yoga worden lichaam en geest als een energetisch geheel gezien welke op verschillende levels en lagen vibreert. De vijf koshas zijn het fysieke lichaam en de vier subtiele lichamen waarin de ziel zit. De koshas laten dus mooi zien hoe yoga niet alleen over het lichaam gaat (de fysieke workout), maar dat het ook op een veel subtieler niveau werkt.

Het concept van de koshas wordt als eerste gezien in de Taittiriya Upanishad. Hierin wordt gesproken over dat het individu opgesplitst is in vijf zelven. Later, rond de 7de en 8ste eeuw, wordt dit verder uitgebreid door de filosofie school van Advaita Vedanta. Vendanta zegt dat wij bestaan uit vijf koshas, lagen. Vedanta noemt dit de Pancha Maya Koshas (pancha=vijf, maya=sluier, gemaakt van, kosha=laag). Elke laag staat voor een meer verdiepende dimensie van het bewustzijn. Je kunt dit ook heel mooi vergelijken met de Russische Matroesjka poppetjes of de verschillende lagen van een ui.

Anamaya kosha – het fysieke lichaam – aarde
(anna=eten, voedsel)

Het fysieke lichaam bestaat uit het eten dat je consumeert. Alles wat je eet, dat verteer je en uiteindelijk word je dit. Het bestaat uit je huid, vlees en botten. Je kunt deze laag beïnvloeden door wat je eet en de levensstijl keuzes. Deze keuzes kunnen je ayurvedische constitutie meer in balans brengen. Door yoga asana toe te passen kun je deze laag nog meer in balans brengen, maar ook andere vormen van fysieke beweging en therapie kunnen hierbij helpen (pilates, fitness, massage etc).

Pranamaya kosha – energetisch lichaam, lichaam van de adem – water
(prana=levensenergie)

Dit is het elektromagnetische veld van het lichaam, zo’n 6 centimeter rondom je huid. Deze laag bestaat uit de vayus (ademrichtingen in het lichaam), de chakras (energiecentra’s in het lichaam) en de nadis (kanalen waar de prana doorheen stroomt). De adem zorgt voor een verbinding naar het energetisch lichaam. Pranayama en energiewerk brengen deze laag meer in balans.

Manomaya kosha – emotionele en mentale lichaam – vuur
(mano=de geest/verstand, het hart)

De manomaya kosha bestaat uit de geest/het verstand en de vijf zintuigen en bevindt zich zo’n 45 cm van het lichaam vandaan.. Het is het psycho-emotionele lichaam, waarmee je bijvoorbeeld plezier ervaart maar ook pijn. Het wordt voornamelijk beïnvloed door bhakti yoga oefening zoals karma yoga (onbaatzuchtige dienstbaarheid), chanten, gebruik van mantra, meditatie en het lezen van yoga geschriften.

Vijnanamaya kosha – intuïtieve en intellectuele lichaam – lucht
(vijana=begrijpen)

Vijnanamaya kosha is het hogere niveau van de geest, boven de rommel van zintuigelijke indrukken en bewustzijn. Het bevind zich bijna een meter buiten het lichaam. Deze laag komt in balans door meditatie, geluid (chanting, mantra) en door de yama’s en niyama’s (geloften en voorschriften van het 8-voudige yoga pad).

Anandamaya kosha – spiritueel lichaam
(ananda=bliss/geluk of gelukzaligheid)

De laag waar we contact leggen met het ‘absolute’, de eeuwige ziel of goddelijke natuur. Dit ligt zo’n 106 cm buiten het lichaam om. We kunnen deze laag ervaren door het laatste deel van Patanjali’s 8-voudige pad: Samadhi (verlichting). Hier ligt de waarheid verscholen wie wij echt zijn. Je komt in contact met het ‘alomvattende’, waar tijd en ruimte geen rol meer spelen.

Iedere laag is verbonden met elkaar en heeft invloed op elkaar. Als er in een van je lagen of energielichamen een onbalans is, is dit merkbaar in de andere. Je hebt bijvoorbeeld een disbalans in je fysieke lichaam door een blessure, dit kan invloed hebben op hoe diep of goed je kunt ademen. In een laag dieper is dit merkbaar doordat je mentale lichaam onrustig is en hierdoor kun je moeilijk is contact komen met je intuïtieve en intellectuele lichaam en kom je niet in de gelukzaligheid van het spirituele lichaam. Yoga kan je dus vervolgens helpen om dit allemaal weer in balans te krijgen, mooi he?!

Origineel gepost op DUTCH YOGI TRIBE op 07/07/2017

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.